لطفا به نسخه جدید سایت مراجعه کنید

 
 

سؤالات شرعی

نماز جماعت
اشتباه در تشخیص امام جماعت
سوال 266 : کسی که در حین نماز جماعت متوجه شده که امام جماعت شخص دیگری است غیر از آن کسی‌که نیّت داشته به او اقتداء کند، آیا نمازش صحیح می‌باشد؟
اگر شخص که الآن به او اقتداء کرده عادل نباشد ولی چیزی که عمداً یا سهواً نماز را باطل می‌کند پیش نیاید جماعتش باطل می‌شود ولی نمازش صحیح است، واگر عادل باشد هم نمازش صحیح است و هم جماعتش.
عدول از جماعت به فرادی
سوال 267 : آیا در میان نماز جماعت می‌توان نیت فرادی کرد؟
عدول از جماعت به فرادی در حال تشهد قبل از سلام امام در صورتی‌که از اول قصد عدول نداشته اشکال ندارد، و همچنین است قبل از تشهد در صورتی‌که معذور باشد و در غیر این دو صورت محل اشکال است چه از اول نیت عدول داشته باشد یا در اثناء قصد عدول کند. ولی اگر به وظیفة منفرد عمل کرده نمازش صحیح است و همچنین اگر بعد از گذشتن محل قرائت عدول کرده و از اول قصد انفراد نداشته نمازش از جهت ترک قرائت صحیح است.
تبعیت در نماز جماعت
سوال 268 : کسی که در رکعت دوم به نماز جماعت می‌رسد، آیا در رکعت چهارم امام جماعت (که رکعت سوم خودش می‌شود) متابعت از او در خواندن تشهد واجب است یا مستحب؟
در صورتی که از اول قصد نداشته که در تشهد آخر از نماز جماعت به نماز فرادی عدول نماید، می‌تواند در حال تشهد امام جماعت در رکعت  چهارم قصد انفراد نماید و در غیر این صورت اگر بدون عذر پیش از تمام شدن نماز امام جماعت قصد فرادی نماید محل اشکال است، ولی اگر به وظیفۀ نماز فرادی عمل نموده باشد نمازش صحیح و به احتیاط واجب جماعتش باطل است.
تأخیر از امام در ارکان
سوال 269 : اگر کسی در اثر نرسیدن صدای امام جماعت به یکی از رکن های امام جماعت نرسد مانند سجده حکمش چیست؟
اگر موقعی که امام در رکوع است إقتدا کند و به رکوع امام نرسد نمازش باطل است و اگر اول نماز یا اثنای حمد و سوره إقتدا کند و پیش از آن که به رکوع  رود امام سر از رکوع بردارد در صورتی که در تأخیر معذور باشد، نماز جماعت او صحیح است. کسی که در رکعت اول یا دوم است و امام در رکعت سوم یا چهارم است و میداند اگر سوره یا قنوت را تمام کند به رکوع امام نمیرسد چنانچه عمداً سوره یا قنوت را بخواند و به رکوع نرسد نمازش صحیح است و باید به وظیفه منفرد عمل نماید و اگر یقین دارد به رکوع امام میرسد و سوره را خواند و نرسید جماعتش صحیح است. و اگر پیش از آنکه به سجده رود امام سر از سجده بردارد در صورتی که در تأخیر معذور باشد نماز و جماعت او صحیح است.
عدالت امام جماعت و راه اثبات آن
سوال 270 :

در مورد عدالت امام جماعت آيا اطمينان به عدالت او شرط مي باشد و اگر اين چنين است راههاي اثبات آن چه مي باشد، و آيا تا وقتي که بي عدالتي از ايشان اثبات نشده مي توان به ايشان اقتدا کرد؟

نشانه عدالت اين استكه در ظاهر شخص خوبي باشد كه اگر از اهل محل يا همسايگان او يا كساني كه با او معاشرت دارند حال او را بپرسند خوبي او را تصديق نمايند و شخص نمي تواند نماز جماعت بخواند إلا با احراز عدالت به يقين يا شهادت دو نفر عادل و يا إخبار شخص ثقه با عدم ظن خلاف و يا وثوق و اطمينان حاصل از هر سببي و يا به حسن ظاهر به نحوي كه بيان شد ، بنابراين نماز خواندن پشت سر مجهول الحال جايز نيست (استفتاء/3641) (منهاج 2/ بعدم 806)
شرایط امام جماعت
سوال 271 : آیا انسان میتواند پشت سر کسی نماز بخواند که از نظر او انسان خوبی است؟
امام جماعت باید بالغ و عاقل و شیعه دوازده امامی و عادل و حلال زاده باشد و قرائت نمازش صحیح باشد در صورتی که اقتدا در دو رکعت اوّل و دوّم باشد و قرائت مأموم هم صحیح باشد و همچنین بنابر احتیاط واجب در غیر این صورت. و نشانۀ عدالت این است که در ظاهر شخص خوبی باشد که اگر از اهل محل یا همسایگان او یا کسانی که با او معاشرت دارند حال او را بپرسند خوبی او را تصدیق نمایند.
فضيلت جماعت مسافري که به غير مسافر اقتداء نموده
سوال 272 :

با توجه به مکروه بودن اقتداي مسافر به امام جماعت غير مسافر، آيا فضيلت شرکت در نماز جماعت در حرم امام رضا (ع) بيشتر است يا خواندن نماز فرادي در حرم؟

شرکت در نماز جماعت با اجتماع شرائط جواز اقتداء افضل است. (استفتاء/10575) (منهاج 2/م 835)
نماز خواندن با امام جماعت غير شيعه بدون تقيه
سوال 273 :

آيا نماز خواندن با امام جماعتي که شيعه نيست در حرمين شريفين يا ساير بلاد اسلامي در صورتيکه تقيه نباشد، جايز است؟

نماز خواندن با آنها در صورتيکه تقيه نباشد صحيح نيست، ولي کار خلاف تقيّه هم نبايد انجام داد. (استفتاء/12371) (منهاج 2/قبل از م 807 الثاني العداله)
احراز عدالت امام جماعت
سوال 274 : آيا اقتدای نماز به امامان جماعتی که ايشان را نمی‌شناسيم صحيح است؟ مثلا در حرم مطهر امام رضا علیه السلام که هميشه نماز جماعت برگزار می‌شود و ما امام جماعت را نمی‌شناسيم. آيا اقتدا به ايشان صحيح است يا خير؟
بايد عدالت امام احراز شود هرچند به اطمينانى باشد كه برايش حاصل شود از هر راهى كه باشد.
بطلان وضوء امام جماعت
سوال 275 :

اگر بعد از نماز جماعت معلوم شود که روي دست امام جماعت مانعي ازرسيدن آب به بدن بوده و وضوئش باطل مي‌باشد تکليف مأمومين چيست؟

در مفروض سؤال در صورتي که مأمومين کاري که نماز فرادي را اگرچه سهواً باطل مي‌کند (مثل زياد کردن رکوع) انجام نداده باشند، نماز آن‌ها فرادي شده و صحيح است. (استفتاء11272) (منهاج 2/م 809) (رساله/م 1429)
نيم خيز نشستن مأموم که يک رکعت دير رسيده هنگام تشهد امام جماعت
سوال 276 :

کسي که دير به نماز جماعت مي‌رسد و در رکعت دوم جماعت هنگام تشهد بصورت نيم خيز مي‌نشيند آيادر رکعت چهارم جماعت لازم است در تشهد و سلام نماز بصورت نيم خيز بشيند يا مي‌تواند بلافاصله پس از سجده دوم برخيزد و نماز خودش را ادامه دهد؟ آيا بصورت نيم خيز نشستن در رکعت دوم وجوب شرعي دارد؟

در صورتيكه قصد انفراد نكند، بنابر احتياط واجب انگشتان دست و سينه پا را به زمين بگذارد و زانو ها را بلند نگه دارد و صبر كند تا امام سلام نماز را بگويد و بعد برخيزد و اگر در همان جا بخواهد قصد انفراد نمايد مانعي ندارد ولي چنانچه از اول قصد انفراد داشته محل اشكال است. ودر ركعت دوم نبايد قبل از تشهد امام برخيزد و احتياط واجب است كه به حالت نيم خيز كه در بالا توضيح داده شد بنشيند. (استفتاء/10875) (منهاج2/م 823)
خواندن تشهّد در حال تجافي
سوال 277 :

آيا در نماز جماعت در حالت تجافي بايد تشهد خوانده شود؟

خواندن تشهد در حالت تجافي مستحبّ است. (منهاج 2/م 823) (استفتاء/2585)
فراموشی ذکر رکوع
سوال 278 : چناچه در نماز جماعت مأموم فراموش نماید ذکر رکوع را بگوید و بعداً بیاد آورد آیا نمازش صحیح است؟
چنانچه در ركوع يادش بيايد بايد ذكر ركوع را بگويد و اگر بعد از ركوع يادش بيايد نمازش صحيح است. و بنابر احتیاط واجب دو سجدۀ سهو انجام دهد.
نماز فرادی بین صفوف جماعت به نحوی که دیگران متوجه نشوند
سوال 279 : اگر ما به کسی اعتقاد نداشته باشیم و در نماز جماعت ظهر که پشت سر او بقیه اقتدا می‌کنند ما نماز را در صف جماعت به صورت فرادی (آرام) بخوانیم اشکال دارد؟
اگر نمازتان را با تمام أجزاء و شرائط بجا آورید و نمازتان را به صورت فرادی به نحوه‌ای بخوانید که دیگران متوجه فرادی خواندن شما نشوند اشکالی ندارد.

 
© دفتر مرجع عاليقدر شيعه حضرت آيت الله العظمى وحيد خراسانى - ١٣٨٦